Zeshonderd nieuwe woningen, 30 kilometer per uur en stevige jeugdzorg. Dat en meer beloofde de coalitie in Sint-Michielsgestel bij haar aantreden in 2022. Wat is er van die beloften terechtgekomen? In de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen onderzocht verslaggever Birgit Barten dat voor vijf beloften.

Meerdere woningbouwprojecten gaan eindelijk door na jarenlange procedures bij de Raad van State. Bij Wonen op de Donk in Den Dungen won de projectontwikkelaar. Voor De Rietstok in Gemonde stemde de raad in december in met aanpassingen, waardoor er 28 woningen kunnen komen. Ook De Huif en Domein aan de Dommel maken vooruitgang.

Voor Laarzicht in Middelrode ligt het plan klaar. De bouw kan beginnen zodra de laatste bezwaren zijn behandeld. Bij Beekveld in Berlicum wordt de laatste fase afgerond. De coalitie beloofde in vier jaar 600 woningen toe te voegen of voor te bereiden. Van de 600 woningen die de coalitie beloofde zijn er ruim 900 in voorbereiding. Dat past in de bredere gemeentelijke opgave om vóór 2032 in totaal 1685 woningen te bouwen.

De gemeente zet de veiligheid van voetgangers en fietsers voorop. Vanaf januari gaat 30 kilometer per uur van start in de dorpen. Eerst in Den Dungen, daarna in Berlicum en vervolgens in de andere kernen. Deze maatregel stond in het bestuursakkoord en wordt nu uitgevoerd.

Ondertussen werkt de gemeente aan een mobiliteitsplan waarin alle verkeersknelpunten worden aangepakt. In december stemde de raad in met een wegenbeheerplan van bijna negen miljoen euro voor de komende vijf jaar. Een forse inhaalslag om de wegen op niveau te krijgen. Het asfaltonderhoud werd duurder dan gedacht door extra veiligheidsmaatregelen en wortelgroei in de verharding.

De gemeenteraad gaf groen licht om drie zonnepark-plannen door te zetten. Maar definitief zijn die plannen nog niet.

Maatschappelijk vastgoed zoals scholen en sportaccommodaties wordt verduurzaamd. De coalitie streeft ernaar om in 2040 klimaatneutraal te zijn, maar beseft dat dit mogelijk niet lukt met het bestaande beleid. Tot 2030 komen er geen windturbines, wel zonnepanelen op daken en zonnevelden in het buitengebied.

De jeugdzorg kost meer dan begroot doordat kinderen en jongeren zwaardere zorg nodig hebben en de kosten voor de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) stijgen. Het tekort in 2025 van 475.000 euro wordt gedekt met geld van het Rijk. Vanaf 2026 gaan de budgetten structureel met 300.000 euro omhoog.

Een lichtpunt is de pilot GROEN. Dat is een samenwerking met Den Bosch en Vught, gericht op kinderen en jongeren met psychische problemen. GROEN voorkomt doorverwijzing naar specialistische jeugdhulp. Van de 76 aanmeldingen in de eerste vier maanden van 2025 gingen er maar vier door naar zwaardere zorg. Deze pilot wordt doorgezet en helpt de kosten te beheersen.

Gemeenschapshuizen Litserborg in Den Dungen en Meander in Gestel krijgen financiële steun om overeind te blijven. Litserborg kreeg 75.000 euro voor 2025, Meander 50.000 euro om het tekort van 2024 aan te vullen. Het Dommelpad is geopend, het kernwinkelgebied wordt vernieuwd en bij voetbalvereniging Irene is de parkeerplaats aangepakt. VV Irene heeft een nieuw clubhuis. Bij sportvereniging BMC in Berlicum is de sloop van het oude clubhuis gestart voor de nieuwbouw van een kantine en kleedkamers.

De coalitie beloofde de voorzieningen in de dorpen te koesteren en dat is grotendeels gelukt.

Van het totale bestuursakkoord is het overgrote deel van de beloften uitgevoerd of is uitvoering aanstaande. De septembercirculaire van het Rijk viel bovendien gunstig uit: structureel is er vanaf 2028 jaarlijks ruim een half miljoen euro voordeel. De begroting blijft sluitend, al komen er wel verplichtingen bij zoals de woon-werkregeling voor gemeentepersoneel en duurdere wijkbussen.